Ιστορία του αλόγου
ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΑΛΟΓΟ
Το Αλογο μαζί με το συγγενικό του γαϊδουράκι και την ζέβρα, ανήκουν σε μια οικογένεια θηλαστικών τις ¨ΙΠΠΙΔΕΣ¨ κ διαθέτουν μόνο μια οπλη σε κάθε πόδι.
Όλα τα μέλη αυτής της οικογένειας, τρέφονται με χόρτα και θάμνους, ζουν στην ύπαιθρο και μπορούν να τρέξουν ( καλπασουν) πολύ γρήγορα για να μπορούν να ξεφύγουν από τους θηρευτές τους και τα αρπακτικά. Είναι πολύ κοινωνικά ζώα και ζούνε σε ομάδες οικογενειών οι οποίες αποτελούν ένα κοπάδι. Έχουν την ικανότητα να διανύουν μεγάλες αποστάσεις προς αναζήτηση φαγητού και νερού.
Ενώ υπάρχουν πάνω από 150 ράτσες Αλογων και συνεπώς διαφέρουν πολύ σε μέγεθος, Χρωμα , χαρακτήρα και ιδιοσυγκρασία, όλα τα άλογα ανήκουν σε ένα και μόνο είδος το «Equus Caballus»
Το πολύ γλυκό και αγαπημένο μας πονι, είναι ένα Άλογο το οποίο έχει ύψος ακρωμιας κάτω από το 1,48 μέτρα ενώ το πιο μικρόσωμο Πονυ είναι με ύψος μόνο 65-75 εκατοστά.
ΠΩΣ ΚΑΤΑΛΗΞΑΜΕ ΣΤΟ ΑΛΟΓΟ ΠΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ΚΑΙ ΑΚΟΜΑ ΜΕΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΑΥΤΟ ΤΟ ΥΠΕΡΟΧΟ ΖΩΟ.
Είναι απίστευτο το ότι στην πραγματικότητα χρειάστηκαν 55 εκατομμύρια χρόνια για να φθάσουμε στο Αλογο το οποίο γνωρίζουμε στις ημέρες μας!!!!!
Ο πρώτος του πρόγονος ονομαζόταν ¨Ηωιππος¨. Σε αυτήν την πρώτη του μορφή,ήταν λίγο μεγαλύτερο από έναν λαγό και τρεφόταν με φύλλα και θάμνους. Αξιοπερίεργο ήταν το ότι είχε 4 οπλές στα μπροστινά του πόδια και 3 σε κάθε του πίσω πόδι.Ζουσε σε δασώδεις εκτάσεις της Βόρειας Αμερικής , της Ευρώπης και της Ανατολικής Ασίας. Μετά απο εκατομμύρια χρόνια οι οπλές έγιναν 3 σε κάθε πόδι και τελικά μία.
Πριν από περίπου 20 εκατομμύρια χρόνια τα λιβάδια άρχισαν σταδιακά να αντικαταστούν τα δάση , όποτε η επόμενη κίνηση της εξέλιξης του ,ήταν το να αναπτύξει μεγαλύτερα άκρα για να γίνει πιο γρήγορο , με σκοπό το να ξεφεύγει από τους θηρευτές του αλλά και να καλύπτει μεγαλύτερες αποστάσεις για να βρει την τροφή του.
Το σημερινό Αλογο ( Equus),εμφανίστηκε πριν από 2 εκατομμύρια χρόνια.
Έχει πιο ανεπτυγμένη όραση, ακοή κ όσφρηση από εμάς ενώ είναι ένα στοργικό ζώο με τα υπόλοιπα μέλη του κοπαδιού.Οταν ο άνθρωπος αναπτύξει τον απαραίτητο δεσμό με το Αλογο του, η αφοσίωση και η στοργικοτητα του Αλογου μεταφέρονται απλόχερα και στον ιδιοκτήτη του.
Το Αλογο είναι σχεδιασμένο για να καλύπτει μεγάλες αποστάσεις με ταχύτητα και αντοχή. Το κρανίο του είναι μακρύ για να χωράνε τα 40 μεγάλα δόντια που χρειάζεται για το μάσημα της τροφής του και τα μάτια του βρίσκονται ψηλά στο κρανίο για να του εξασφαλίσουν μια πανοραμική όραση. Ενα πουλαρι ( το μωρό του αλόγου , όπου ονομάζεται έτσι μέχρι χοντρικά την ηλικία των 3 ετών), αρχικά γεννιέται χωρίς δόντια, αποκτά στην συνέχεια τα προσωρινά και στην συνέχεια τα μόνιμα.
Με τα χρόνια φθείρονται, αλλάζουν σχήμα και αποχρωματιζονται. Οι οπλές του αλόγου αποτελούνται από κερατίνη η οποία είναι μια πρωτεϊνική οργανική ουσία που υπάρχει στα νύχια μας καί στα μαλλιά μας και ακριβώς όπως Καί αυτά, μπορούν να κοπούν χωρίς να προκαλέσουν δυσφορία στο Αλογο. Φθείρονται δε ,ανάλογα με το έδαφος στο οποίο ζει το Αλογο και αποκτούν την ανάλογη σκληρότητα για να ανταπεξέλθουν στις ανάγκες διαβιωσής τους. Τα οικόσιτα άλογα συνηθίζεται να πεταλωνονται,ουτως ώστε να προστατευθεί η ανομοιόμορφη φθορά της οπλης και τα πιθανά προβλήματα που θα δημιουργηθούν.
Η περίοδος κύησης της φοράδας (το θηλυκό Άλογο), διαρκεί 11 μήνες ενώ ζευγαρώνουν με τα αρσενικά λίγες μέρες αφού γεννήσουν. Το πουλάρι μπορεί να σταθεί στα πόδια του σε μια ώρα αφού γεννηθεί και είναι από την φύση του αρκετά δυνατό, ώστε να μπορεί να ακολουθήσει το κοπάδι στην μετακίνηση του. Η μητέρα τού το θηλάζει για περίπου έναν χρόνο αλλά ταυτόχρονα θα ξεκινήσει την βοσκή λίγες εβδομάδες αργότερα.
Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΑΛΟΓΟΥ
Δεν υπάρχει κάποιο αξιόπιστο τεκμήριο που να μας αποδεικνύει ότι το Αλογο εξημερώθηκε πριν από τα 6.000 χρόνια όπου εκεί έχουμε τς πρώτες ενδείξεις από την Ουκρανία οι οποίες και αναφέρουν την βοσκή Αλογων κ βοοειδών την εποχή εκείνη. Επίσημα θα αναφέραμε ότι εξημερώθηκε από τον
άνθρωπο γύρω στο 4.500π.Χ. Τα δυο πρώτα είδη που αναφέρεται ότι εξημερωθήκαν επίσημα,είναι το είδος ¨Ταρπάν¨, που εξήμερωθηκε στην Ασία και το ¨Πρεβαλσκι ¨απο τους Μογγόλους.
Είναι βασικό το να γνωρίζουμε ότι αρχικά τα άλογα δεν ιππεύοντουσαν αλλά η χρήση τους περιοριζόταν στην έλξη καρων, αρμάτων και αμαξών.
Καθοτι η συντήρηση πολυτελών αμαξών, Ελκώμενες από εντυπωσιακά άλογα στοίχιζε αρκετά χρήματα, δεν άργησε το να θεωρηθούν ως συμβολο εξουσίας όπου οι βασιλείς τις χρησιμοποιούσαν σε πομπές, στις μάχες αλλά και στο κυνήγι. Οπως στις σύγχρονες ημερες , το αυτοκίνητο είναι ένα σύμβολο εξουσιας , το ίδιο ακριβως γινόταν τα προηγούμενη έτη καί αιωνες με τα άλογα και τις αμαξες.
Τα άρματα πέρα από την χρησιμότητα τους σε όλα τα προαναφερόμενα, προσέφεραν κ αναψυχή εφόσον συχνά γινόντουσαν αρματοδρομίες σε σχεδιασμένες αρένες κυρίως από τους αρχαίους Έλληνες και τους Ρωμαίους.
Οι πρώτες αναφορές για άλογα τα οποία τα ιππευαν και τα χρησιμοποιούσαν σαν βασικό μέσον μεταφοράς , ήταν από τον Όμηρο γύρω στο 3.000 π.Χ, Ενώ έγινε το κατεξοχήν μέσον μεταφοράς από το 1.000π.Χ..Όταν δε ( μετά από 2.000 χρόνια), διαδόθηκε η χρήση της σέλας και των αναβολεων, το Αλογο έγινε ακόμα πιο σημαντικό στον πόλεμο κ τον αθλητισμό.
Η πραγματικοτητα είναι το ότι η ιστορία του ανθρώπου θα ήταν σίγουρα διαφορετική χωρίς το άλογα στην ζωή του ! Ό κάθε πολιτισμός θα είχε εδραιωθεί αλλά και εξελιχθεί στον τόπο καταγωγής του και συνεπως οι λαοί δεν θα είχαν ταξιδέψει , εξερευνήσει κ κατακτήσει νέα εδάφη.
ΕΝΑΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ
Ίσως ο μεγαλύτερος «Σταθμός» κ κομβικό σημείο στην ιστορία της Εξημέρωσης του αλόγου και της Ιππασίας είναι η εφεύρεση της Σελλας , των αναβολέων και των ηνιων.
Είναι βασικό να γνωρίζουμε ότι αρχικά εφευρέθηκαν τα ηνία καθότι το οποιοδήποτε άλογο κάπως και με κάποιο τρόπο θα έπρεπε να το κρατάνε και να το ελέγχουν στοιχειωδώς. Έτσι στοιχειώδη ήταν και τα πρώτα ηνία με διαφόρων ειδών σχοινιών σε συνδυασμό με δέρματα ή και Κόκκαλα ακόμα , τα οποία μπαίνοντας στο στόμα του αλόγου , προσπαθούσαν να το κοντρολάρουν κατά το δυνατόν καλύτερα. Οι πρώτες αναφορές αυτών των «εν δύναμη» ηνίων , προέρχονται από το Καζακστάν γύρω στο 5500πΧ. Η τελική μορφή τους ή μάλλον η κοντινότερη στην γνωστή σημερινή τους μορφή είναι από το 1000πΧ. από νομάδες στην περιοχή της Μαύρης θάλασσας.
Οι πρώτες αναφορές για άλογα τα οποία τα ιππευαν και τα χρησιμοποιούσαν σαν βασικό μέσον μεταφοράς , ήταν από τον Όμηρο γύρω στο 3.000 π.Χ, Ενώ έγινε το κατεξοχήν μέσον μεταφοράς από το 1.000π.Χ..Όταν δε ( μετά από 2.000 χρόνια), διαδόθηκε η χρήση της σέλας και των αναβολεων, το Αλογο έγινε ακόμα πιο σημαντικό στον πόλεμο κ τον αθλητισμό.
Οι πρώτες Σελλες εμφανίστηκαν γύρω στο 700 από το Ασυριακο ιππικό. Σαφέστατα δεν ήταν στην μορφή της σημερινής Σελλας αλλά ήταν κάτι που έφερνε πιο πολύ σε κουβέρτα με κάποιο είδος δεσίματος πάνω στο άλογο. Μετά από αρκετά χρόνια και Σταδιακά ,βελτιώθηκε για να καταλήξει στην γνώριμη σε εμάς σελλα. Εκεί είχαμε πλέον ένα σκελετό ( δέντρο σελλας στην ιππική Ορολογία) όπου εκεί πάνω προσαρμόζονται όλα τα απαραίτητα στοιχεία της.
Το ΒΑΣΙΚΟΤΕΡΟ βεβαια όλων είναι ο αναβολέας (καθότι μπορούσε ο ιππεας να είναι μακράν σταθερότερος , άρα κ ασφαλέστερος) , που εφευρέθηκε γύρω απ 200 πΧ. Ο ι απόψεις λίγο χάνονται αλλά φαίνεται να ξεκίνησε στην Ινδία κ να εξελίχθηκε μεταγενέστερα σε Μογγολια κ Κίνα.
ΕΙΔΗ ΑΛΟΓΩΝ Κ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ
Κάθε χώρα διαθέτει την δίκη της ράτσα αλόγου, η οποία όπως είναι λογικό έχει προσαρμοστεί στις ιδιαιτερότητες του τόπου καταγωγής της και είχε και την ανάλογη χρήση.
Θα λέγαμε οτι οι διάφορες φυλές των Αλογων διαιρούνται σε τρία είδη.
Τα πρώτα είναι τα λεγόμενα “θερμοαιμα” ή “Καθαροαιμα”. Δεν έχουν εννοείται, πιο “θερμό αίμα” απλά βαφτίστηκαν έτσι διότι κατάγονται από φυλές οι οποίες ενδημούν σε θερμές χώρες της Βόρειας Αφρικής και της Αραβίας.
Στην συνέχεια έχουμε τα ψύχροαιμα άλογα τα οποία με την σειρά τους προέρχονται από τα κρύα βορινά κλίματα και είναι μεγαλόσωμα και δυνατά βαριά άλογα έλξης.
Τέλος έχουμε τα ¨Ημιαιμα¨ άλογα που Είναι η μίξη μεταξύ των δυο πρώτων κατηγοριών. Αυτή η ομάδα εμπεριέχει και τα περισσότερα αθλητικά άλογα εκτός των ιπποδρομιακών Αλόγων τα οποία συνήθως είναι ¨καθαρόαιμα¨ άλογα.
Μια μνεία πρέπει να γίνει κ στην χρησιμότητα του αλόγου στις πολεμικές επιχειρήσεις. Είναι ευνόητο ότι οδηγώντας άμαξες, οι άνθρωποι μπορούσαν να κινηθούν πιο γρήγορα, να μεταφέρουν μεγαλύτερο και βαρύτερο πολεμικό εξοπλισμό και κατά συνέπεια να μπορούν να προξενήσουν μεγαλύτερη ζημιά και καταστροφές στον εχθρό.
Από την εποχή των εφιππων στρατιωτών (ιππικό),του Μεγάλου Αλεξάνδρου, το Άλογο έπαιξε μεγάλο ρόλο σε όλους τους πολέμους μέχρι τον Α’ παγκόσμιο πόλεμο , όπου σταδιακά αντικαταστάθηκε από τα μηχανοκίνητα οχήματα.
Πραγματικά πλήθος σημαντικών και πέρα ως πέρα απαραίτητων εργασιών όπως η υλοτομια, ο θερισμός,το αλώνισμα,οι μεταφορές ανθρώπων , αγαθών και ταχυδρομειου,η άντληση Νερού απο πηγαδια δεν θα μπορούσαν να εκτελεστούν με την ίδια επιτυχία χωρίς το Αλογο ως πρωταγωνιστή. Ακόμα και τα γλυκά μας Πονυ αναλάμβαναν την μεταφορά του κάρβουνου από τις υπόγειες σήραγγες.Παντου και πάντα τα άλογα ήταν το δεξί μας χέρι και μας βοήθησαν να φθάσουμε εδώ που φθάσαμε ως άνθρωποι. Σε ελάχιστα μέρη ανά τον κόσμο δεν έχει αντικατασταθεί από τις μηχανές αλλά ακόμα και έτσι η δύναμη των Μηχανών μετριέται ως “ιπποδύναμη”!!!
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Δεν είναι τυχαίο το ότι αγαπάμε τόσο πολύ αυτό το πανέμορφο και εντυπωσιακό ζώο.
Εννοείται ότι πολλά ακόμα ζώα είναι εξίσου εντυπωσιακά και όμορφα ή ίσως και περισσότερο. Όμως το Αλογο είναι αυτό που θα κάνει την καρδιά μας να χτυπήσει πιο ρομαντικά και θα μας πλημμυρίσει με τα πιο γλυκά συναισθήματα. Και υπάρχει λόγος για αυτό. Τίποτα δεν είναι τυχαίο σε αυτήν την έλξη. Όσο και να μην το θυμόμαστε όσο συχνά θα έπρεπε , όσο και να το ξεχνάμε, το Αλογο είναι βαθιά ριζωμένο μέσα σε κάθε μας γλυκιά ανάμνηση και μέσα σε όλα μας τα παιδικά ( και όχι μόνο ) χρόνια.
Θα μπορούσαμε να φανταστούμε την εποχή της ιπποσύνης, με τους αγαπημένους μας ιππότες όλων των παιδικών μας χρόνων, χωρίς άλογα;;;;;;
Σαφέστατα και ΟΧΙ!!! Θα μπορούσαμε να φανταστούμε την Αγγλική Αστυνομία χωρίς τους έφιππους αστυνόμους της ;;;; Επίσης ένα μεγάλο ΟΧΙ. Μήπως τους καουμπόηδες και τους Ινδιάνους χωρίς ιππικό και άλογα;;; Δεν χρειάζεται καν απάντηση!!!
Ααααααλλα Γιά να μην αναφερόμαστε πάντα σε ξένους πολιτισμούς ας αναφερθούμε στον Ελληνικό ( κ λαμπερότερο όλων ) πολιτισμό σε σχέση με το Αλογο. Ποιος από εμάς δεν έχει υπερηφανευτεί για τον Μεγάλο Αλεξανδρο κ τον Βουκεφάλα;;
Και βέβαια ποιος δεν ταυτίστηκε με τον Βελλεροφοντη και τον Περσεα οι οποιοι ιππευαν προς τις νικες τον μυθικό Πήγασο;